Aida



Dünya prömiyeri 1871 yılında yapılan ve yine dünyanın en çok sahnelenen ilk 20 eseri arasında yer alan Guiseppe Verdi'nin ünlü operası Aida, 21 Aralık'ta ve 23 Aralık'ta Ahmed Adnan Saygun Sanat Merkezi'nde sahnelenecek.


Aida


Aida (misafir veya dönen anlamında bir dişi isimden gelme), Giuseppe Verdi tarafından bestelenmiş dört perdelik bir operadır. İtalyanca librettoyu, Fransız eski Mısır uzmanı François Auguste Ferdinand Mariette  tarafından yazılmış bir senaryodan uyarlayarak, Antonio Ghislanzoni yazmıştır. Operanın prömiyeri 24 Aralık 1871 yılında Kahire'de, Hidivlik Opera evinde orkestra şefi Giovanni Bottesini idaresi altinda yapılmıştır.

Bu eser, dünya opera evleri repertuarlarında devamlı olarak bulunan ve popüler olarak seyirci çeken bir opera eseridir. Son hazırlanan ve Kuzey Amerika opera evlerinde sahnelenen baş 20 opera eseri listesi içinde 16. sırayı almıştır. Eserin, birçok ses ve video kayıtları bulunmaktadır.
 
BİRİNCİ PERDE
Memfis'te, firavunun sarayının bir salonunda başrahip Ramfis, genç komutan Radames ile konuşmaktadır. Ramfis yaralanınca Radames, savaşa gideceği, başarıyla yurduna döneceği ve Habeşli sevgilisi Aida'ya kavuşacağını düşünür. Firavunun kızı Amneris ve kölesi Aida gelir. Amneris, Radamès'i sevmekte, fakat ondan karşılık görmemektedir. Radamès, Aida'yı sevmektedir. İki sevgili arasındaki bakışmalar Amneris'in gözünden kaçmaz ve şüphe içinde kalır. Kral maiyetiyle salona girer. Bir haberci, Kral Amonasro komutasındaki Habeş ordusunun her yeri yakıp yıkarak Mısır'a ilerlediğini söyler. Amonasro, Aida'nın babasıdır. Kral orduya başkomutan olarak Radamès'in seçildiğini bildirir. Herkes Vulkan Tapınağı'nda yapılacak törene gitmek üzere çıkar. Aida, babası ve sevgilisi arasında kalmıştır. Hangisine başarı dileyeceğini şaşırır ve dua etmeye başlar. Vulkan Tapınağı'ndaki büyük törende, rahibelerin kutsal dansı sürmektedir. Başrahip kutsal kılıcı Radamès'e verir.
İKİNCİ PERDE
Mısır ordusunun zafer haberi gelmiştir. Tutsaklar, Amneris'in dairesinde dans ederek prensesi eğlendirmektedir. Amneris, Radamès'i biran önce görebilmek için sabırsızlanmaktadır. İçeri Aida girer. İki kız arasında gergin bir düet başlar. Prenses, şüphelerini doğrulamak için Aida'ya Radames'in öldüğünü söyler. Genç kızın gösterdiği tepkiden, onun Radames'e aşık olduğunu anlar. Kıskançlıktan deliye döner. Onun ölmediğini ama esir bir kızın hiçbir zaman bir prensese rakip olamayacağını söyler. Teb şehrine giden büyük yolda Kral, rahipler ve halk, asker ve tutsakların geçişini izlemektedir. Firavun, Radames'e bütün arzularının yerine getirileceğini söyler. Amneris, başkomutan Radames'in başına zafer tacını koyar. Tutsakların geçişi bitince, Amonasro zincire bağlı olarak getirilir. Aida, babasına doğru koşar fakat Amonasro kızına onun kimliğini açıklamamasını fısıldar. Kendisini, savaşta ölen Habeş kralının subaylarından biri olarak tanıtır ve bağışlanmalarını diler. Ramfis ve diğer rahipler hepsinin öldürülmeleri gerektiğini düşünür. Radamès, tutsakların bağışlanması isteğini tekrarlar. İstek kabul olur; fakat Aida ve Amonasro orada kalacaktır. Kral, Radamès'e başarısından dolayı kızı Amneris ile evleneceğini bildirir.
ÜÇÜNCÜ PERDE
Ramfis, Amneris'i düğününden önce dua etmesi için tapınağa getir. Radamès tarafından çağırılan Aida da oradadır. Aida, aşkını ve vatanını düşünmektedir. O sırada babası Amonasro görünür. Kızının gizli aşkını öğrenmiştir. Bu sayede vatanlarına dönebileceklerdir. Planı hazırdır. Kızına, Radames'e Mısır ordusunun planını sorup öğrenmesini söyler. Aida önce bunu kabul etmez; daha sonra ise babasına boyun eğer. Az sonra, Radames çıkagelir. Amonasro saklanmıştır. Aida, Radamès'e kaçmalarını önerir, ona gidebilecekleri yolu sorar. Radamès, 'Napata Geçidi' cevabını verir. Amonasro'nun da bilmek istediği budur. Habeş Kralı ortaya çıkar ve kimliğini açıklar. Genç kumandan, yaptığı hatayı anlamıştır. O sırada, Amneris ve Ramfis görünür. Amonasro, prensesi öldürmek istese de Radames ona engel olur. Baba kız kaçarken Radamès kılıcını Ramfis´e teslim eder.
DÖRDÜNCÜ PERDE
Büyük mahkemenin kapısında aşk ve kıskançlık içinde kıvranan Amneris, Rdames'i çağırtır. Sevgilisi, vatana ihanet suçundan yargılanacaktır. Prenses; getirilen komutana Aida'dan vaz geçerse onun hayatının bağışlanması için yalvaracağını söyler. Radamès, bu öneriyi geri çevirir. Duruşma başlar; Ramfis, Radames'e suçlu olup olmadığını sorar, komutan soruyu cevapsız bırakır. Rahipler, onun suçlu olduğuna karar verir ve diri diri gömülerek idam edilmesi kararını alır. Radamès, diri diri gömüldüğü mezarda Aida'yı düşünmektedir. Bir anda, Aida karşısında belirir. Genç kız, ölümü sevgilisiyle paylaşmak için gizlice mezara girip saklanmıştır. Aida ve Radamès birlikte dünyaya veda ederken Amneris yukarıda, sevgilisinin ruhu huzura kavuşsun diye dua etmektedir.

Besteci: Giuseppe Verdi
Tür: Opera
Orkestra Şefi: Tulio Gagliardo
Mısır Firavunu: Ş. Alparslan Mater
Amneris: Ayşe Özkan
Aida: Evren Ekşioğlu / Ayşe Tek
Koro Şefi: H. Joachim Gallus
Radames: Levent Gündüz / M. Efe Noyan Kışlalı / Aydın Uştuk
Ramfis: E. Hasan Alptekin / Suat Arıkan / Tevfik Rodos
Amonasro: Gökhan Koç / Tamer Peker
Rejisör: N. Aytaç Manizade
 
Gişe: İzmir Devlet Opera ve Balesi: 0 232 484 64 45
http://www.dobgm.gov.tr

Bilet Fiyatları: Tam: 30 – 25 - 20.00 TL
Öğrenci: 12,5 – 10.00 TL

Yorumlar

Popüler Yayınlar